Od świadomej konsumpcji po ogrody dla zapylaczy. Kolejne działania programu „Zakorzenione” odbyły się w różnych częściach Polski

Coraz więcej lokalnych społeczności wraca dziś do działań, które wiele lat temu wydawały się czymś oczywistym i naturalnym. Do wspólnego sadzenia roślin, wymiany wiedzy o lokalnych gatunkach i ziołach, rozmów o jedzeniu, wodzie czy bardziej uważnym korzystaniu z rzeczy, które mamy wokół siebie. W wielu miejscowościach to właśnie wokół takich tematów zaczynają budować się nowe relacje, lokalne inicjatywy i poczucie, że wspólna przestrzeń naprawdę zależy od mieszkańców. Program „Zakorzenione” pokazuje, że działania związane z przyrodą i codziennym życiem coraz częściej stają się też sposobem na wzmacnianie lokalnych społeczności i budowanie większej sprawczości mieszkańców.

W ostatnich tygodniach w ramach programu odbyły się kolejne spotkania realizowane przez liderki i organizacje partnerskie w różnych częściach Polski. Uczestniczki rozmawiały o świadomej konsumpcji, lokalnej odporności, naturalnych produktach, ochronie zapylaczy, bardziej odpornych ogrodach oraz o tym, jak wracać do prostych działań i wiedzy obecnej kiedyś naturalnie w wielu lokalnych społecznościach.

W Stawigudzie Fundacja Candelaria zorganizowała warsztaty poświęcone „Sztuce z niczego” i świadomym decyzjom konsumenckim. Spotkanie bardzo szybko przestało być wyłącznie rozmową o ubraniach czy zakupach. Uczestniczki rozmawiały o szacunku do materiału, pracy ludzkich rąk i odpowiedzialności za codzienne wybory. Pojawiły się także tematy związane z nadkonsumpcją, wpływem fast fashion na środowisko oraz z tym, jak odzyskiwać większą uważność i poczucie sprawczości w codziennym życiu. Ważnym elementem warsztatów była wspólna praca rękodzielnicza i możliwość spokojnej rozmowy w atmosferze sprzyjającej wymianie doświadczeń. Organizatorzy podkreślali, że właśnie takie spotkania pokazują, iż bardziej świadome życie zaczyna się od małych decyzji podejmowanych lokalnie i codziennie. Duże znaczenie miało także miejsce wydarzenia – Kuźnia Kultury w Stawigudzie, która stworzyła przestrzeń sprzyjającą twórczości, zatrzymaniu się i budowaniu relacji między uczestnikami.

Kilka dni później Fundacja Candelaria zorganizowała kolejne spotkanie dotyczące budowania lokalnej odporności, tym razem poświęcone tłoczeniu oleju i naturalnym produktom wykorzystywanym w codziennym życiu. Uczestniczki poznawały proces tłoczenia oleju z czarnuszki i lnu, rozmawiały o właściwościach zdrowotnych naturalnych produktów oraz o tym, jak wracać do prostych rozwiązań opartych na lokalnej wiedzy i tradycyjnych sposobach przygotowywania żywności. Spotkanie miało bardzo praktyczny charakter. Oprócz rozmów uczestniczki wspólnie przygotowywały zdrowe kule mocy, wymieniały się doświadczeniami i rozmawiały o codziennych nawykach związanych ze zdrowiem, jedzeniem i samowystarczalnością. Organizatorzy podkreślali, że takie działania pomagają budować nie tylko odporność fizyczną, ale także społeczną – poprzez tworzenie lokalnych sieci wsparcia, wymianę wiedzy i budowanie relacji wokół wspólnego działania. Efektem spotkań będzie także ebook z przepisami i inspiracjami przygotowanymi podczas warsztatów.

W ramach działań Dębickiej Akademii Rozwoju odbyły się z kolei warsztaty poświęcone kobiecemu liderstwu, budowaniu pewności siebie i wzmacnianiu współpracy między uczestniczkami programu „Zakorzenione”. Rozmowy dotyczyły tego, czym dziś jest lokalne liderstwo i jak budować społeczności oparte na empatii, wzajemnym wsparciu i współpracy zamiast rywalizacji. Uczestniczki brały udział we wspólnych ćwiczeniach, rozmowach i warsztatach dotyczących rozwoju własnych działań społecznych, komunikacji i budowania marki osobistej. Bardzo ważna była również możliwość wymiany doświadczeń pomiędzy kobietami działającymi w różnych miejscowościach i organizacjach. Organizatorzy podkreślali, że program „Zakorzenione” tworzy przestrzeń, w której kobiety mogą wzajemnie się wspierać, inspirować i rozwijać lokalne działania razem, a nie osobno.

W Stefkowej w siedzibie LGD Zielone Bieszczady odbyło się spotkanie „Zielona apteczka”, którego uczestniczki rozmawiały o tworzeniu bardziej odpornych ogrodów i wykorzystywaniu roślin lepiej radzących sobie w zmiennych warunkach pogodowych. Podczas warsztatów sadzono krzewy i zakładano skrzynie permakulturowe z ziołami oraz roślinami kwitnącymi od wczesnej wiosny aż do późnej jesieni. Dużo miejsca poświęcono także zapylaczom i temu, jak poprzez odpowiedni dobór roślin wspierać ich obecność w lokalnym krajobrazie. Uczestniczki poznawały również sposoby rozpoznawania rodzaju gleby, oceny jej jakości i bioróżnorodności oraz rozmawiały o ekologicznej uprawie i wykorzystaniu ziół zarówno w kuchni, jak i codziennym życiu. Warsztaty prowadziła ambasadorka programu Agata Chmura, a projekt realizowała liderka programu Irena Kijanka.

W gminie Kobylin-Borzymy odbyły się warsztaty edukacyjno-techniczne „Hotel dla owadów”, prowadzone przez przedstawiciela Narwiańskiego Parku Narodowego. Spotkanie poświęcone było owadom zapylającym, ich różnorodności oraz ogromnemu znaczeniu dla lokalnych ekosystemów i produkcji żywności. Uczestnicy poznawali różne gatunki owadów, ich rolę w przyrodzie oraz sposoby wspierania ich obecności w ogrodach i wspólnych przestrzeniach. Ważnym elementem spotkania było także przełamywanie stereotypów i obaw związanych z owadami oraz budowanie większej świadomości dotyczącej ich funkcji w środowisku. W drugiej części warsztatów uczestnicy własnoręcznie budowali domki dla owadów, które później trafiły do ogrodów i lokalnych przestrzeni wspólnych. Spotkanie odbyło się w Ośrodku Edukacji Przyrodniczej „Młynarzówka” w Kurowie, miejscu specjalizującym się w nowoczesnej edukacji przyrodniczej.

Wszystkie te działania pokazują, że budowanie lokalnej odporności i bardziej przyjaznych miejsc do życia bardzo często zaczyna się od prostych rozmów, wspólnej pracy i codziennych decyzji podejmowanych blisko domu. Tematy związane z wodą, roślinami, jedzeniem, odpowiedzialną konsumpcją czy wspólnymi przestrzeniami coraz częściej stają się nie tylko elementem edukacji, ale także sposobem budowania relacji i wzmacniania lokalnych społeczności.